امروز: شنبه 04 آذر 1396 برابر با 25 نوامبر 2017

آخرين اخبار

روند گیاهخواری در جهان

  • سه شنبه, 08 بهمن 1392
  • نوشته شده توسط 

در پنجاه سال اخیر، زدگی از گوشتخواری و گرایش به گیاهخواری یکی از پویاترین پدیده‌های زندگی انسان بوده و شمار کسانی که گوشتخواری را کنار می‌گذارند روز به روز افزایش می‌یابد.

 

 

چه با گیاهخواری موافق باشیم و چه مخالف، نمی‌توانیم این واقعیت را انکار کنیم که در پنجاه سال اخیر، زدگی از گوشتخواری و گرایش به گیاهخواری یکی از پویاترین پدیده‌های زندگی انسان بوده و شمار کسانی که گوشتخواری را کنار می‌گذارند روز به روز افزایش می‌یابد. به‌عبارت دیگر، گیاهخواری، که تا میانه‌ی سده‌ی گذشته کم و بیش منحصر به پیروان برخی از دین‌ها و نیز مکتب‌های عرفانی بود، امروزه از این چارچوب فراتر رفته و انسان‌های دیگری را نیز به خود جلب کرده است. دو دلیل عمده در این روند دخالت داشته، یکی نگرانی و دلرحمی برای سرنوشت حیوانات، و دیگری میل به سلامتی شخصی و حفظ محیط زیست. روند افزایش گیاهخواران در سالهای اخیر چنان چشمگیر بوده که برخی حتی برآنند که سده‌ی بیست و یکم سده‌ی آغاز گذار اجتماعی بشر به تمدنی گیاهخوارانه خواهد بود، به‌ویژه که در برخی از کشورها «حق گیاهخواری» به‌رسمیت شناخته شده و از الزامات اجتماعی آن در قانون مدنی و وظایف مؤسسات عمومی و غذایی سخن رفته است.

با این حال، همچنانکه در هر روندی، گیاهخواری در همه‌ی کشورها گسترشی یکسان نداشته است. برای نمونه، اگرچه در دین یهودی گوشتخواری نه حرام است و نه مکروه، اما امروزه شمار گیاهخواران در کشور اسرائیل از هر کشور دیگر خاورمیانه بیشتر است. بنا به آمار وزارت بهداشت اسرائیل، در سال ۲۰۰۱ میلادی، بیش از هفت درصد مردان و نزدیک به ده درصد زنان کشور گیاهخوار بوده اند، و بنا به آمار سال ۲۰۰۴، این رقم در میان جوانان بیشتر شده و درحدود یازده درصد از پسران و بیست درصد از دختران را شامل می‌شود.

در مقابل، گرچه بنا به اصول دین‌های تائویی و بودایی، آزار و کشتار حیوانات ممنوع است، اما می‌توان گفت که در کشور چین، حیوانات از هرجای دیگری بیشتری آزار می‌بینند چرا که در این کشور نه‌تنها گاو و گوسفند بلکه سگ و گربه را هم می‌توان کشت و خورد، و حتی پیش از کشتن شدیداً آزار داد به این خیال که گوشتش لذیذ شود. البته در عین حال، بین چهار تا پنج درصد مردم چین گیاهخوارند که از آن میان گروه‌هایی شدیداً در واکنش به افراط‌های هموطنان گوشتخوارشان و در دفاع از حقوق حیوانات فعالیت می‌کنند. همچنین نخست‌وزیر چین در سال ۲۰۱۰ میلادی در بیانیه‌ای رسمی از مردم دعوت کرده که برای حفظ سلامتی و محیط زیست، هفته ای یک روز از خوردن گوشت خودداری کنند.

بنا به گزارش سازمان ملل در سال ۲۰۰۷ میلادی، شمار گیاهخوران در کشور هند از هر کشور دیگری بیشتر است. در دین‌های هندو و جائینی و بودایی، بنا بر اصل «اهمسه»، کشتار و آزار حیوانات ممنوع است. اکثریت مردم هند را پیروان این سه دین تشکیل می‌دهند که به نظر می‌رسد بیش از هر مردم دیگری به دین و آیین خود پای‌بندند. البته گیاهخواری در هند غالباً مترادف با گوشت‌نخوردن است، یعنی اغلب مردم هند لبنیات مصرف می‌کنند، اما توجیهشان اینست که در قبال شیری که از حیوان می‌گیرند از او مانند عضوی از خانواده نگهداری و سرپرستی می‌کنند. در صد گیاهخواران در میان جائینی‌ها از سایرین بسیار بیشتر است. نیز باید به یاد داشت که در حدود سه در صد از مسلمانان هند نیز گیاهخوارند.

با اینکه دین بودایی از مدتها پیش به ژاپن راه یافته، اما این کشور سالهاست که در صدر کشورهای گوشتخوار قرار دارد، یعنی شمار گیاهخوارانش چنان کم است که در آمارگیری جهانی به حساب نمی‌آید.

در استرالیا، با اینکه جمعیت رسمی گیاهخواران از پنج درصد بیشتر نیست، اما گرایش به گیاهخواری چنان اهمیتی پیدا کرده که بسیاری از کارخانه‌های غذایی محصولاتی عرضه می‌کنند با برچسب «مناسب برای گیاهخواران». بنا به یک نظر سنجی در سال ۲۰۰۰، چهل و چهار درصد از مردم استرالیا دستکم هفته ای یک روز از خوردن گوشت خودداری می‌کنند.

نمونه‌ی فرانسه از این لحاظ جالب توجه است که گرچه این کشور در بسا زمینه‌های فرهنگی و حقوقی پیشتاز بوده، اما در زمینه‌ی گیاهخواری، مانند پرتغال، یکی از عقب‌مانده‌ترین کشورهای جهان است. بنا به آمار رسمی، جمعیت گیاهخواران فرانسه به دو درصد هم نمی‌رسد، و از این هم تأسف‌بارتر، در سال ۲۰۱۱ میلادی، دولت فرانسه بخشنامه‌ای صادر کرده که بنا برآن در غذاخوری‌های مؤسسات عمومی مانند دانشگاه و دبیرستان و دبستان و کودکستان، هر غذایی حتماً باید گوشت داشته باشد، یعنی به‌عبارت دیگر، در فرانسه حقوق اقلیت گیاهخوار زیر پا گذاشته می‌شود، و این مسأله یکی از زمینه‌های مبارزه‌ی مدنی گیاهخواران فرانسه علیه قانونگذاران کشورشان است. در ایتالیا و آلمان شرایط برای گیاهخواران بسیار بهتر است. جمعیت آنان به‌ترتیب به ده درصد و نه درصد می‌رسد.

در هلند، گیاهخواری مطلق رواجی ندارد، اما بسیاری از مردم به گوشت‌نخواری متناوب علاقه نشان می‌دهند. جمعیت گیاهخواران در این کشور افزایشی چشمگیر داشته، چنانکه از حدود پانصد هزار نفر در سال ۲۰۰۴ به بیش از هفتصد هزار در سال ۲۰۰۶ رسیده است.

در سوئد با اینکه جمعیت گیاهخوارن بسیار کم است (تنها سه درصد)، اما از آنجا که رعایت حقوق اقلیت‌ها در این کشور اهمیت فراوان دارد، در اغلب غذاخوری‌های عمومی و رستوران‌ها دستکم یک غذای بدون گوشت پیشنهاد می‌شود. در سوییس، جمعیت گیاهخواران به پنج تا شش درصد می‌رسد که از آن میان نیمی گیاهخواری مطلق می‌کنند.

در انگلستان، ارتباط با هندوستان به‌ویژه پس از جنگ جهانی دوم موجب افزایش چشمگیر گیاهخواری شده تا آنجا که امروزه سه در صد از مردم کاملاً گیاهخوارند، پنج درصد گیاه و لبنیات‌خوار، و نزدیک به بیست و سه درصد از مردم خودشان را نه گیاهخوار بلکه «میت اَوُیدر» و «میت‌ردیوسر» معرفی می‌کنند، یعنی «گوشت‌پرهیز» و «گوشت‌کم‌کن»، یعنی تا آنجا که شرایط زندگی‌شان اجازه بدهد می‌کوشند کمتر گوشت بخورند. نکته‌ی جالب در این کشور اینست که شمار زنان گیاهخوار دوبرابر مردان گیاهخوار است. در انگلستان رعایت حقوق گیاهخواران و کم‌گوشت‌خوران اهمیت چشمگیری دارد و اغلب رستوران‌ها و تولیدکنندگان مواد غذایی فرآورده‌هایی در این رابطه عرضه می‌کنند.

در روسیه سنت غذایی از دیرباز گوشت‌محور بوده و با گشوده شدن دروازه‌های این کشور به روی غرب و به‌ویژه آمریکا شکلی مبتذل هم به خود گرفته چرا که در این کشور علاقه به فست‌فود و همبرگر و مک‌دونالد از هرجای دیگری بیشتر به چشم می‌خورد. با این حال به نظر می‌رسد که گیاهخواری در این کشور نیز رو رشد دارد، چراکه به تازگی یک انجمن گیاهخواری روسی پا گرفته که در حدود شصت هزار عضو دارد.

در برزیل، انجمن گیاهخواران در سال ۲۰۰۴ اعلام کرده بود که جمعیت گیاهخواران کشور در حدود پنج درصد است، اما بنا به آمار رسمی مؤسسه‌ی باورهای عمومی برزیل، در سال ۲۰۱۲ بیش از هشت درصد مردم خود را گیاهخوار اعلام کرده اند. در شهر فورتالزا نزدیک به چهارده درصد از مردم گوشت نمی‌خورند.

نمونه‌ی آمریکا هم در جای خود جالب توجه است. در سال ۱۹۷۱ میلادی، جمعیت گیاهخواران کشور تنها یک درصد بود. آمارگیری سال ۲۰۱۳ نشان داد که اکنون گیاهخواران سیزده درصد از جمعیت آمریکا را تشکیل می‌دهند که نزدیک به نیمی از آنان گیاهخوار مطلق اند، یعنی لبنیات هم مصرف نمی‌کنند. تولید مواد غذایی مناسب برای گیاهخواران در آمریکا در عرض پنج سال دو برابر شده است، یعنی تسهیلات زندگی گیاهخواران در این کشور روندی روزافزون دارد.

متأسفانه در رابطه با کشور خودمان ایران نتوانستم آماری رسمی پیدا کنم. اما اگر تجربه‌ی شخصی خودم را ملاک قرار دهم، تردیدی ندارم که گیاهخواری در میان هموطنان در سالهای اخیر روندی روزافزون داشته چنانکه گویا امروزه دستکم در هر شهر بزرگی یک یا چند رستوران گیاهخواری وجود دارد، و در اینترنت و فیسبوک گیاهخواران ایرانی فعالیتی چشمگیر دارند.

✿*•.¸¸.•*✿

 

برای نوشتن این مقاله از مطالب انجمن گیاهخواران فرانسه و ویکی‌پدیا استفاده کردم. نقشه‌ی گیاهخواران در جهان کار نیکلا وان لپنکاد از انجمن فرانسوی «وگ‌اکتو» (اخبار گیاهخواری) است، در منبع زیر
http://www.vegactu.com/actualite/carte-des-vegetariens-dans-le-monde-6921/

از این نقشه یک نسخه‌ی افتعالی هم منتشر شده، یعنی نسخه‌ای که می‌توانید روی بخشهای مختلف آن کلیک کنید تا اطلاعات بیشتری بیابید
http://www.targetmap.com/viewer.aspx?reportId=25544

 

ترجمه و گرداوری: مهرداد مهربان

 

3909 بازدید
رای دادن به این مورد
(1 رای)
منتشر شده در مطالب ویژه
کد خبر: 912

ارسال نظر